Η πρώτη κουταλιά είναι μεγάλη στιγμή, και συνήθως συνοδεύεται από πολλές ερωτήσεις: πότε, με τι, πόσο. Τα βασικά είναι πιο απλά απ’ όσο φαίνεται.

Γιατί γύρω στους 6 μήνες

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, γύρω στους 6 μήνες οι ανάγκες του μωρού σε ενέργεια και θρεπτικά συστατικά αρχίζουν να ξεπερνούν όσα του δίνει το μητρικό γάλα. Γι’ αυτό χρειάζονται πλέον και άλλες τροφές. Ο ΠΟΥ προειδοποιεί ότι η ανάπτυξη μπορεί να επηρεαστεί αν οι τροφές μπουν πολύ νωρίτερα ή πολύ αργότερα.

Το NHS εξηγεί και τα οφέλη της αναμονής ως τους 6 μήνες: το μωρό μπορεί πλέον να τρώει μόνο του, να μετακινεί την τροφή στο στόμα, να μασάει και να καταπίνει. Έτσι περνά πιο γρήγορα σε λιωμένες, κομματάκια και finger foods, και συχνά δεν χρειάζεται καθόλου πολτοποιημένα.

Τα 3 σημάδια ετοιμότητας

Το NHS περιγράφει τρία σημάδια που, όταν εμφανίζονται μαζί γύρω στους 6 μήνες, δείχνουν ότι το μωρό είναι έτοιμο:

  1. Κάθεται και κρατά το κεφάλι του σταθερό.
  2. Συντονίζει μάτια, χέρια και στόμα: κοιτάζει την τροφή, την πιάνει και τη βάζει μόνο του στο στόμα.
  3. Καταπίνει την τροφή αντί να τη σπρώχνει έξω με τη γλώσσα.

Το ρούφηγμα της γροθιάς, το συχνότερο νυχτερινό ξύπνημα ή η επιθυμία για περισσότερο γάλα δεν είναι από μόνα τους σημάδια ετοιμότητας. Είναι φυσιολογικές συμπεριφορές του μωρού.

Πώς να ξεκινήσετε

  • Λίγο και χωρίς πίεση. Στην αρχή αρκούν λίγες κουταλιές πριν από το γάλα. Το μωρό εξακολουθεί να παίρνει το μεγαλύτερο μέρος της ενέργειας από το γάλα.
  • Ακολουθήστε τον ρυθμό του. Όταν κλείνει σφιχτά το στόμα ή γυρίζει το κεφάλι, έχει χορτάσει. Μην το πιέζετε.
  • Υπομονή με τις νέες γεύσεις. Το NHS σημειώνει ότι μπορεί να χρειαστούν 10 ή περισσότερες προσπάθειες για να συνηθίσει μια γεύση. Συνεχίστε να προσφέρετε και όσα «δεν του αρέσουν».
  • Αφήστε το να αγγίξει το φαγητό και να τρώει με τα δάχτυλα μόλις δείξει ενδιαφέρον.
  • Χωρίς οθόνες στο τραπέζι. Το μωρό μαθαίνει βλέποντας εσάς να τρώτε.
  • Νερό σε ανοιχτό ποτηράκι με τα γεύματα από τους 6 μήνες.

Προχωρήστε από τα πολτοποιημένα σε λιωμένα, με μικρά κομματάκια και finger foods μόλις τα καταφέρνει: έτσι μαθαίνει να μασάει.

Τι περιμένει ή δεν χρειάζεται καθόλου

Τροφή Τι λέει το NHS
Μέλι Όχι πριν τον 1 χρόνο, λόγω κινδύνου βρεφικής αλλαντίασης
Ολόκληροι ξηροί καρποί Όχι πριν τα 5 χρόνια, κίνδυνος πνιγμού. Αλεσμένοι ή ως βούτυρο απλωμένο σε ψωμί, από τους 6 μήνες
Αλάτι (και κύβοι ζωμού) Όχι στο φαγητό του μωρού, επιβαρύνει τα νεφρά
Ζάχαρη, χυμοί, γλυκαντικά Αποφεύγονται έως τα 4 χρόνια
Αγελαδινό γάλα ως κύριο ρόφημα Όχι πριν τους 12 μήνες
Μαλακά τυριά με μούχλα (brie, camembert) και τυριά από μη παστεριωμένο γάλα Αποφεύγονται λόγω λιστέριας. Τα παστεριωμένα πλήρη τυριά επιτρέπονται από τους 6 μήνες
Καρχαρίας, ξιφίας, μάρλιν Όχι έως τα 16, λόγω υδραργύρου
Ρόφημα ρυζιού αντί για γάλα Όχι έως τα 5, λόγω αρσενικού

Για τα αυγά: στην Ελλάδα δεν ισχύει η βρετανική σήμανση που επιτρέπει μισοψημένο αυγό, οπότε το αυγό για το μωρό μαγειρεύεται μέχρι να στερεοποιηθούν ασπράδι και κρόκος.

Αναγούλιασμα ή πνιγμός;

Τα μωρά συχνά αναγουλιάζουν όταν μαθαίνουν τις στερεές τροφές: δακρύζουν τα μάτια, βγάζουν τη γλώσσα, κάνουν σαν να θέλουν να κάνουν εμετό για να φέρουν την τροφή μπροστά. Αυτό είναι μέρος της μάθησης. Ο πνιγμός είναι διαφορετικός: το μωρό δεν μπορεί να κλάψει, να βήξει ή να αναπνεύσει. Γι’ αυτό:

  • μένετε πάντα δίπλα στο μωρό όταν τρώει,
  • το καθίζετε όρθιο, με ζώνη ασφαλείας στο καρεκλάκι,
  • κόβετε τα μικρά στρογγυλά φρούτα (ρώγες σταφυλιού, ντοματίνια) στα τέσσερα,
  • αποφεύγετε σκληρές τροφές όπως ωμό καρότο ή μήλο, και αφαιρείτε κουκούτσια και κόκαλα.

Ένα σεμινάριο πρώτων βοηθειών για βρέφη αξίζει πριν ξεκινήσετε. Σε επείγουσα ανάγκη καλέστε το 166 ή το 112.